ENTREVISTA A MANUEL RIVAS Julio 1, 2008
Con motivo da terceira entrega dos Premios Xarmenta, o prestixioso escritor galego Manuel Rivas tivo a amabilidade de concedernos unha emotiva entrevista. Nela achegámonos ao corazón dun dos máis sobresalientes narradores galegos. Súas son as obras ¿Que me queres, amor?; O lapis do carpinteiro ou Os libros arden mal, entre outras. Alén disto, Rivas traballa como columnista en El País. A súa faceta de escritor está, pois, estreitamente ligada á de xornalista.
CONECT@: Temos lido que para vostede informar é máis que un traballo, é parte da súa vida; é como respirar Que move a un adolescente de tan so quince anos a traballar nun xornal?
M. RIVAS: Verás, eu estaba comezando o bacharelato e tiña a ilusión de chegar a ser un gran xornalista. O certo é que na miña casa non sobraban os cartos, e en Santiago a vida estaba moi cara; tiña que pagar os libros, a universidade, … Entón pensei en buscar un traballo, e que mellor que empezar nun xornal. Aínda que teño que dicir que o meu labor era máis ben de recadeiro que de xornalista.
CONECT@: Vostede é autor dun gran elenco de obras nas que cultiva diversos xéneros, como a poesía, o ensaio ou a novela. Sendo isto así, cal é a súa vertente favorita?
M. RIVAS: En realidade eu non vexo ningunha como favorita. Con todas me identifico e a todas concibo coma un todo, como un conxunto, como continuacións.
CONECT@: Ademais, varias das súas novelas foron levadas á gran pantalla. Que opina das adaptacións cinematográficas que se fixeron da súa obra?
M. RIVAS: Pois como non podería ser doutra maneira estou encantado. Cando vou ao cinema e vexo que unha película parte do meu argumento éncheme de orgullo. Quedo sedente e esquézome de todo, como se non coñecese a historia, como se non soubese como continúa.
CONECT@: Supoño que como cidadán, e aínda máis como escritor, estará preocupado pola crise que experimenta a lectura na actualidade. Que medidas adoptaría para paliar este gravísimo problema?
M. RIVAS: Desde o meu punto de vista creo que estamos sendo pesimistas. Ben é certo que hai moitos mozos non lectores, pero quero pensar que é porque non atopan nos libros un amigo fiel, un compadre de viaxes. Ademais, podo asegurar que a televisión, a Play Station… nunca reemprazarán a novela, a poesía ou o ensaio. E, en canto ás medidas, o Goberno está traballando nisto.
CONECT@: Adentrándonos no galego. Que opinión lle merece a consideración por parte de algunhas persoas de que o galego é unha lingua morta, vetusta e arcaica? E daqueles que a utilizan coma unha arma política?
M. RIVAS: Para empezar, eu animaría a todos os estudantes a que se matriculasen no Programa de Promoción do Idioma Galego, porque o saber un idioma máis abre miles de portas. E diríalles a todas aquelas persoas que din que o galego está morto que non son conscientes das súas palabras, pois é un ben cultural valiosísimo, é o vehículo de comunicación de centos e centos de persoas. Ademais, por esa razón non deberiamos aprender nin inglés, nin francés, e chegaría un día no que volveriamos ao Neolítico, pois so nos comunicariamos a base de “mamporrazo”.
CONECT@: Sen dúbida creo que o 13 de novembro de 2002 marcou a súa vida. Ás 15:15 da tarde saltaban as alarmas; un petroleiro atopábase en apuros a escasas millas de Fisterra. Así comezou unha das maiores catástrofes de España. Como se sentiu nese momento? Que se lle pasou pola cabeza?
M. RIVAS: Lembro que ía no coche cando oín a noticia. Un calafrío me asaltou de enriba embaixo. Foi entón cando decidín, xunto cuns amigos máis, crear a plataforma “Nunca Máis”. Penso que tanto os voluntarios que se trasladaron á Costa da Morte para limpar as praias, como as miles de persoas que se manifestaron nas rúas deron un exemplo de solidariedade tremendo. E pese á amargura do momento, en circunstancias como esta, un séntese orgulloso de ser español.
CONECT@: Adoptando agora unha liña máis persoal, agora que o seu fillo despunta na televisión (é Marcos, da serie “El internado”) é inevitábel facerlle unha pregunta. Que lle parece que utilice como nome artístico “Martín” en lugar de “Martiño”?
M. RIVAS: Nin me parece nin me deixa de parecer. Martín é un corazón libre que voa só. El decidiuno así e eu non me teño porque meter. Gústame moito o seu traballo. O que debo marcar é que tanto “Martín” como “Martiño” son nomes galegos.
CONECT@: Por último, que pregunta que nunca lle fixeron estaría encantado de responder?
M. RIVAS (entre risas): É unha pregunta difícil. Supoño que me gustaría que me preguntaran por unha viaxe imaxinaria. A iso eu respondería que me encantaría perderme nunha illa deserta, sucando o mar, as ondas…
Queremos dar as grazas a Manuel Rivas, pola dozura das súas palabras, os seus bos consellos e o tempo prestado. !GRACIÑAS MANUEL por facer das letras auténticos poemas!
En segundo lugar, unhas sonadas grazas son para Vanessa (a nosa pofesora de galego) por axudarnos a enfocar o tema, aportarnos tantas ideas, quedar con nós e ser tan paciente.
Tamén teño que dar as grazas a Paula e Carla de 4.º A. Elas foron as miñas mentoras, as miñas musas. Moitas grazas, chicas. Sen vós non sabería que facer.
Grazas tamén a Miguel Ángel e a María Xosé, grazas por ofrecernos a oportunidade de coñecer ao grande Manuel Rivas e a axudarnos a contactar con el.
E tamén grazas a vós, espero que gocedes lendo esta entrevista.
MARCE ABAD, 4.º A
A FALA Febrero 22, 2008
Coñécese como a Fala unha variedade lingüística galego-portuguesa que se emprega no Val do Río Ellas, no noroeste de Cáceres (Estremadura) declarada Ben de Interese Cultural pola Junta de Extremadura o 20 de marzo de 2001. Outra denominación coa que se coñece é o de galego de Estremadura, a denominación valego proposta por Costas apenas se emprega fóra de ambientes académicos galegos. Tradicionalmente non hai un nome propio que abranga as tres modalidades que se falan en cada un dos tres concellos do val, o mañego en San Martín de Trebello, o valverdeiro en Valverde do Fresno e o lagarteiro nas Ellas
Lexislación da Lingua Galega Febrero 22, 2008
CARTA EUROPEA DAS LINGUAS REXIONAIS OU MINORITARIAS
http://www.as-pg.com/resources/soclinresources/lin-10-carta_europea_das_linguasminoritarias.pdf
GALIZA:
- Lei de Normalización Lingüística:
http://www.as-pg.com/GetLegislationResourcesByCategory.do?legislationResourceCategoryId=7&name=LINGUA
O BIERZO:
Ensino da Lingua Galega nos centros educativos:
20050721_castilla_y_leon_curriculo_de_lengua_y_cultura_gallega.pdf
20070705_castilla_y_leon_optativa_de_gallego_en_bachillerato.pdf
O Patrimonio Inmaterial Galego-Portugués Enero 26, 2008
O Patrimonio Inmaterial representa a fonte vital dunha identidade profundamente enraizada na Historia e comprende “o conxunto de formas da cultura tradicional e popular ou folclórica, quer dicir, as obras colectivas que emanan dunha cultura e se basean na tradición. Estas tradicións transmítense oralmente ou mediante xestos e modifícanse co decorrer do tempo através dun proceso de recreación colectiva. Inclúense nelas as tradicións orais, os costumes, as linguas, a música, os bailes, os rituais, as festas, a medicina tradicional e a farmacopea, as artes culinarias e todas as habilidades especiais relacionadas cos aspectos materiais da cultura, tales como as ferramentas e o hábitat.”
A índole efémera deste patrimonio intanxíbel tórnao vulnerábel. A salvagarda deste patrimonio debe partir da iniciativa individual e recibir o apoio das asociacións, especialistas e institucións.
A candidatura multinacional proposta baixo a denominación “As tradicións orais galego-portuguesas”, refírese a unha marca distintiva das expresións culturais das rexións do Norte de Portugal e de Galiza (España), que as caracteriza como unha unidade de prácticas sociais e simbólicas, das que a tradición oral é unha manifestación orixinal. Proponse esta tradición oral como Masterpiece of Oral and Intangible Heritage of Humanity e vincúlaa ás manifestacións materiais e simbólicas no Noroeste Peninsular porque nela encontran sentido e teñen orixe as comunidades humanas aquí residentes e que teñen conciencia da importancia deste mundo da oralidade na construción da súa identidade cultural. A excepcionalidade desta candidatura reside no feito de ser testemuña dun pasado e dun presente que ultrapasa as barreiras políticas, através do sentimento de pertenza a unha cultura común posta en causa por algúns dictames da historia e polas transformacións da sociedade contemporánea, que a experiencia de novos contactos reavivou e esixiu a salvagarda. Independentemente de algúns compoñentes da cultura tradicional estaren presentes tamén noutras terras da Península e de Europa, o feito a destacar é que neste espazo xeo-cultural eses compoñentes gañan un singular significado. As rexións do Norte de Portugal e de Galiza conservan, aínda, un conxunto de prácticas sociais e unha tradiçión oral que, de algunha forma, as individualiza no conxunto das demais rexións portuguesas e españolas.
As tradicións culturais aquí transmitidas de xeración en xeración son a herdanza común das comunidades sociais que neste espazo viviron ao longo dos séculos. O patrimonio cultural oral destas comunidades está, para alén dos múltiples contributos herdados de diferentes participantes, marcado polas características xeográficas e ecolóxicas da rexión.
O Noroeste Peninsular, máis alá de toda a pluralidade e variedade de expresións culturais que presenta, caracterizase por valorizar un conxunto de tradicións culturais comúns, cuxa xustificación encontramos tanto no proceso histórico que a constituíu, como na lingua comun que compartiron, como nun contexto ecolóxico propio. O Norte de Portugal e Galiza presentan un conxunto de condicionantes ecolóxicas que encontran expresións socioculturais moi similares configurando unha sub-rexión cultural. A xeografía e a ecoloxía do territorio non só a individualizou senón que, impuxeron aos seus habitantes a adopción de estratexias económicas particulares que interpretaron e renovaron o seu mundo simbólico.
VÍDEO PROMOCIOANL DA CANDIDATURA DO PIGP:
